بهترین دانشگاه‌های آلمان برای ایرانی‌ها؛ رتبه، هزینه و شانس پذیرش

پاسخ کوتاه

آلمان فهرست رسمی «بهترین دانشگاه» ندارد. در رتبه‌بندی QS 2027 دانشگاه فنی مونیخ با رتبه ۲۵ بالاترین دانشگاه آلمان است و از سال ۲۰۲۷ پانزده دانشگاه و اتحاد دانشگاهی عنوان Exzellenz دارند. برای متقاضی ایرانی اما بهترین دانشگاه آن است که رشته‌اش قوی باشد، شهریه و اجاره‌اش با بودجه بخواند و پرونده واقعا در آن پذیرفته شود؛ مثلا شهریه غیر اروپایی در بادن‌وورتمبرگ ۱٬۵۰۰ یورو در ترم است.

در یک نگاه
بالاترین رتبه آلمان در QS 2027دانشگاه فنی مونیخ (TUM)، رتبه ۲۵ به نقل از منابع واسطه
دانشگاه‌ها و اتحادهای Exzellenz از ۲۰۲۷۱۵ مورد
اعضای TU9۹ دانشگاه فنی
اعضای U15۱۵ دانشگاه جامع پژوهشی
شهریه غیر اروپایی در بادن‌وورتمبرگ۱٬۵۰۰ یورو در ترم
شهریه ارشد غیر اروپایی در TUMمعمولا ۴٬۰۰۰ یا ۶٬۰۰۰ یورو در ترم
اجاره میانه اتاق اشتراکی مونیخحدود ۸۵۰ یورو (زمستان ۲۰۲۶/۲۷)
دانشجویان ایرانی در آلمان۱۷٬۲۴۸ نفر (زمستان ۲۰۲۴/۲۵)

اگر دنبال یک نام هستید: در رتبه‌بندی QS 2027 دانشگاه فنی مونیخ (TUM) با رتبه ۲۵ بالاتر از همه دانشگاه‌های آلمان ایستاده و پس از آن LMU مونیخ، هایدلبرگ و دانشگاه آزاد برلین قرار دارند. اما بهترین دانشگاه های آلمان برای یک متقاضی ایرانی از روی یک جدول جهانی پیدا نمی‌شود. آلمان فهرست رسمی «بهترین‌ها» ندارد. آنچه واقعا فرق می‌کند رشته، زبان تدریس، شهریه، اجاره شهر و این است که پرونده شما در آن برنامه پذیرفته می‌شود یا نه.

این صفحه هر هفت معیار را کنار هم می‌گذارد، دوازده دانشگاه شناخته‌شده را با عدد مقایسه می‌کند و بعد برای هدف‌های مختلف، از مهندسی تا ارشد انگلیسی‌زبان، فهرست کوتاه می‌دهد.

«بهترین دانشگاه» در آلمان با چه معیاری سنجیده می‌شود؟

با هفت معیار، و هیچ‌کدام به‌تنهایی کافی نیست. رتبه جهانی فقط یکی از آن‌هاست و برای بیشتر متقاضیان مهم‌ترینش هم نیست.

معیار چه چیزی را نشان می‌دهد چه چیزی را نشان نمی‌دهد
رتبه جهانی (مثل QS) شهرت بین‌المللی و حجم پژوهش کل دانشگاه کیفیت تدریس در رشته شما، شانس پذیرش
عنوان Exzellenz بودجه و قدرت پژوهشی راحتی یا سختی پذیرش لیسانس و ارشد
عضویت TU9 یا U15 اندازه و سابقه در مهندسی یا در علوم جامع و پزشکی تفاوت ارزش مدرک با دانشگاه‌های غیرعضو
قوت رشته دانشکده، آزمایشگاه و گرایش‌هایی که واقعا می‌خوانید هزینه و شرایط زندگی
زبان تدریس اینکه با مدرک زبان شما اصلا می‌شود درخواست داد یا نه سطح علمی برنامه
شهریه و هزینه شهر اینکه تا پایان تحصیل از پس مخارج برمی‌آیید یا نه کیفیت دانشگاه
شانس پذیرش اینکه معدل، پیش‌نیازها و مدارکتان با آن برنامه می‌خواند اعتبار دانشگاه

ترتیب درست از پایین جدول به بالاست. اول ببینید کجا پذیرفته می‌شوید و از پس هزینه‌اش برمی‌آیید، بعد میان همان گزینه‌ها سراغ رشته قوی‌تر و نام بزرگ‌تر بروید. کسی که از بالا شروع می‌کند، معمولا یک ترم را با پنج درخواست بی‌نتیجه به دانشگاه‌های صدر جدول از دست می‌دهد.

رتبه دانشگاه‌های آلمان در QS 2027 چند است؟

شش دانشگاه آلمانی در حوالی صد دانشگاه اول جهان قرار دارند و TUM تنها دانشگاه آلمان در میان ۵۰ دانشگاه اول است. جدول زیر دوازده دانشگاهی را نشان می‌دهد که برای هرکدام صفحه معرفی جدا داریم.

دانشگاه رتبه QS 2027 نوع و عضویت دانشجو
دانشگاه فنی مونیخ (TUM) ۲۵ فنی، TU9، Exzellenz ۵۱٬۹۵۴ (۴۵٪ بین‌المللی)
LMU مونیخ ۶۱ جامع، U15، Exzellenz ۵۲٬۶۵۸
دانشگاه هایدلبرگ ۸۶ جامع، U15، Exzellenz ۳۲٬۱۷۸
دانشگاه آزاد برلین (FU) ۹۸ جامع، U15، Exzellenz در اتحاد برلین حدود ۳۳٬۹۰۰
RWTH آخن ۱۰۴ فنی، TU9، Exzellenz ۴۴٬۳۸۲ (۳۶٪ بین‌المللی)
KIT کارلسروهه ۱۱۰ فنی، TU9، Exzellenz ۲۳٬۰۸۳
دانشگاه هومبولت برلین (HU) ۱۴۰ جامع، U15، Exzellenz در اتحاد برلین حدود ۳۴٬۳۰۰
دانشگاه فنی برلین ۱۵۸ (مشترک) فنی، TU9، Exzellenz در اتحاد برلین ۳۳٬۹۹۰ (حدود ۳۱٪ خارجی)
دانشگاه فنی درسدن ۱۸۵ (مشترک) فنی، TU9، Exzellenz حدود ۲۹٬۰۰۰
دانشگاه هامبورگ ۲۰۹ (مشترک) جامع، U15، Exzellenz ۴۳٬۱۳۴
دانشگاه فرایبورگ ۲۴۵ جامع، U15، Exzellenz از ۲۰۲۷ حدود ۲۴٬۵۰۰
دانشگاه اشتوتگارت ۳۱۸ فنی‌محور، TU9 ۲۰٬۵۳۶

این رتبه‌ها را از صفحه‌های خبری دانشگاه‌ها، یک صفحه وزارت خارجه آلمان و جدول‌های واسطه برداشته‌ایم؛ سایت QS در زمان تحقیق (اکتبر ۲۰۲۶) باز نشد. رتبه هامبورگ فقط در یک جدول واسطه و صفحه خود دانشگاه دیده شده است. پیش از تصمیم، رقم را روی سایت QS دوباره ببینید.

چرا نباید فقط به رتبه‌بندی تکیه کرد؟

چون رتبه‌بندی جهانی کل دانشگاه را می‌سنجد، آن هم بیشتر از روی پژوهش و شهرت. شما اما قرار است در یک دانشکده مشخص درس بخوانید.

سه محدودیت را در نظر بگیرید. اول، دانشگاه اشتوتگارت در جدول بالا آخر است، ولی در خودرو، هوافضا و شبیه‌سازی از نام‌های اصلی آلمان به شمار می‌رود و مرکز ابررایانه فدرال HLRS را در خود دارد. دوم، خود عددها ثابت و یک‌دست نیستند: دانشگاه مانهایم در یک ویرایش ۴۱۶ و در ویرایش بعد ۴۲۵ بوده، و رتبه چند دانشگاه را فقط در جدول‌های واسطه می‌شود پیدا کرد. سوم، رتبه هیچ ربطی به سختی ورود ندارد: برنامه‌ای در دانشگاهی با رتبه ۳۰۰ می‌تواند ظرفیت محدود و رقابت سنگین داشته باشد و برنامه‌ای در دانشگاهی با رتبه ۱۰۰ پذیرش آزاد.

یک نکته دیگر هم هست. بعد از فارغ‌التحصیلی هم آنچه به کارتان می‌آید رشته، نمره، کارآموزی و سطح آلمانی شماست. تفاوت «رتبه ۱۱۰» و «رتبه ۲۵۰» از ایران بزرگ‌تر از آن دیده می‌شود که در عمل هست.

دانشگاه‌های Exzellenz آلمان از سال ۲۰۲۷ کدام‌اند؟

از اول ژانویه ۲۰۲۷ پانزده دانشگاه و اتحاد دانشگاهی این عنوان را دارند. ده مورد در ارزیابی مارس ۲۰۲۶ برای دوره ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۳ تمدید شدند و پنج مورد در تصمیم ۲ اکتبر ۲۰۲۶ اضافه شدند.

  • تمدیدشده‌ها: RWTH آخن، اتحاد دانشگاه‌های برلین (FU، HU و دانشگاه فنی برلین)، بن، دانشگاه فنی درسدن، هامبورگ، هایدلبرگ، KIT، LMU مونیخ، TUM و توبینگن.
  • دانشگاه‌های تازه: فرایبورگ، ینا و کلن.
  • اتحادهای تازه: دانشگاه‌های راین‌ماین (دانشگاه فنی دارمشتات، فرانکفورت و ماینتس) و Ruhr Innovation Lab (بوخوم و دانشگاه فنی دورتموند).

دانشگاه کنستانتس در ارزیابی تمدید نشد و عنوانش در پایان ۲۰۲۶ تمام می‌شود. همین یک مورد نشان می‌دهد این عنوان دائمی نیست و به تعداد خوشه‌های پژوهشی برتر هر دانشگاه بستگی دارد.

عنوان Exzellenz پول پژوهش است: سالانه ۱۰ تا ۱۵ میلیون یورو برای هر دانشگاه و ۱۵ تا ۲۸ میلیون برای هر اتحاد. برای دانشجوی دکتری و ارشد پژوهش‌محور معنای مستقیم دارد، چون یعنی پروژه، تجهیزات و موقعیت دستیاری بیشتر. برای لیسانس اثرش غیرمستقیم است.

TU9 و U15 چه هستند و کدام دانشگاه‌ها عضوند؟

دو باشگاه داوطلبانه‌اند، نه رتبه‌بندی. TU9 دانشگاه‌های فنی بزرگ را کنار هم می‌آورد و U15 دانشگاه‌های جامع پژوهشی را که دانشکده پزشکی دارند.

اتحاد اعضا برای چه کسی مهم است
TU9 RWTH آخن، دانشگاه فنی برلین، براونشوایگ، دارمشتات، درسدن، هانوفر، KIT، TUM، اشتوتگارت مهندسی، کامپیوتر، علوم پایه
U15 FU برلین، HU برلین، بن، فرانکفورت، فرایبورگ، گوتینگن، هامبورگ، هایدلبرگ، کلن، لایپزیگ، ماینتس، LMU مونیخ، مونستر، توبینگن، وورتسبورگ پزشکی، علوم زیستی، علوم انسانی، حقوق، اقتصاد

اگر رشته‌تان فنی است، فهرست TU9 نقطه شروع خوبی است؛ اگر پزشکی، زیست‌شناسی یا علوم انسانی می‌خواهید، U15. ولی به همین دو فهرست بسنده نکنید. دانشگاه‌هایی مثل ارلانگن‌نورنبرگ، اولم، ایلمناو و بوخوم در مهندسی برق عضو TU9 نیستند و در منابع ما کنار آن‌ها نام برده شده‌اند. فهرست کامل‌تر را در صفحه دانشگاه‌های دولتی آلمان ببینید.

بهترین دانشگاه‌های آلمان برای مهندسی کدام‌اند؟

نه عضو TU9، و در صدر آن‌ها برای مکانیک و برق معمولا RWTH آخن، TUM، KIT و اشتوتگارت نام برده می‌شوند. مهندسی پرطرفدارترین گروه رشته میان دانشجویان بین‌المللی آلمان است: ۴۲٫۷ درصد آن‌ها مهندسی می‌خوانند.

هر دانشگاه رنگ خودش را دارد. RWTH با ۲۶۰ موسسه در ده دانشکده و ۳۶ درصد دانشجوی بین‌المللی، شهری است که عملا دور دانشگاه می‌چرخد. KIT از ادغام یک دانشگاه فنی و یک مرکز تحقیقات ملی ساخته شده و از ۲۳ هزار دانشجویش بیش از ۱۴ هزار نفر مهندسی می‌خوانند. اشتوتگارت کنار صنعت خودرو نشسته است. دانشگاه فنی درسدن در الکترونیک و ساخت‌وساز کم‌کربن خوشه پژوهشی دارد و شهرش ارزان‌تر است. دانشگاه فنی برلین بیش از ۳۰ درصد دانشجوی خارجی از نزدیک به ۱۵۰ کشور دارد.

لیسانس مهندسی تقریبا همه‌جا به آلمانی است. استثنای شناخته‌شده لیسانس انگلیسی‌زبان مهندسی مکانیک در KIT با ۱۲۵ جاست. جزئیات هر رشته را جدا نوشته‌ایم: مهندسی مکانیک، مهندسی برق و مهندسی عمران.

برای کامپیوتر و هوش مصنوعی کدام دانشگاه‌ها قوی‌ترند؟

در انفورماتیک نام‌های تکراری TUM، KIT، RWTH، دانشگاه فنی برلین، دارمشتات، درسدن و اشتوتگارت هستند و از دانشگاه‌های جامع LMU، بن، فرایبورگ و توبینگن. توبینگن به‌خاطر خوشه پژوهشی یادگیری ماشین در هوش مصنوعی جایگاه ویژه دارد.

اینجا تفاوت لیسانس و ارشد بزرگ است. لیسانس انفورماتیک TUM عمدتا آلمانی است، فقط در ترم زمستانه دانشجو می‌گیرد، ارزیابی دو مرحله‌ای دارد و برای غیر اروپایی‌ها ترمی ۳٬۰۰۰ یورو شهریه دارد. در ارشد اما گزینه انگلیسی فراوان است: Data Science در RWTH و FU برلین، Computer Science در دانشگاه فنی برلین و اشتوتگارت، Artificial Intelligence در بن، و Machine Learning در توبینگن که مهلتش ۳۰ آوریل و فقط برای ترم زمستانه است.

هوش مصنوعی و علم داده در آلمان بیشتر رشته ارشد است و برنامه‌هایش گزینشی‌اند: واحدهای ریاضی و برنامه‌نویسی کارنامه لیسانس شما را می‌شمارند. مسیر کامل را در صفحه تحصیل کامپیوتر در آلمان بخوانید.

پزشکی را در کدام دانشگاه آلمان بخوانیم و اصلا چقدر شدنی است؟

دانشکده‌های پزشکی نام‌آشنا هایدلبرگ، LMU، TUM، شاریته برلین (مشترک FU و HU)، فرایبورگ، توبینگن، گوتینگن و هامبورگ هستند. رتبه تخصصی آن‌ها را نتوانستیم از منبع اصلی تایید کنیم، پس عدد نمی‌دهیم.

ولی در پزشکی سوال «کدام بهتر است» دیرتر مطرح می‌شود. سوال اول این است که کجا جا هست. پزشکی در سراسر آلمان ظرفیت محدود دارد و متقاضی ایرانی با مدرک ایرانی فقط در سهمیه کوچک خارجی‌ها رقابت می‌کند؛ در بایرن این سهم برای پزشکی ۲ درصد جاهاست. نمونه فرایبورگ نشان می‌دهد چه چیزی امتیاز می‌آورد: معدل تبدیل‌شده تا ۴۰ امتیاز، زبان تا ۱۵ و TestAS تا ۱۴ امتیاز. معدل تبدیل‌شده ۳٫۵ و بدتر صفر امتیاز می‌گیرد.

در تحقیق ما هیچ برنامه پزشکی دولتی به زبان انگلیسی پیدا نشد و بعضی دانشکده‌ها سطح آلمانی بالاتر از معمول می‌خواهند. کسی که پزشکی می‌خواهد باید فهرستش را از روی شرایط پذیرش خارجی‌ها بسازد، نه از روی شهرت. همه این‌ها در صفحه تحصیل پزشکی در آلمان باز شده است.

مدیریت، اقتصاد و علوم انسانی: نام‌های اصلی کدام‌اند؟

برای مدیریت و BWL نشانی‌های کلاسیک مانهایم، کلن، LMU، فرانکفورت، مونستر و HU برلین هستند. مانهایم دانشکده کسب‌وکاری با سه اعتبارنامه بین‌المللی دارد و چند ارشد انگلیسی، از جمله Master in Management.

دو واقعیت را بدانید. BWL در دانشگاه‌های بزرگ اغلب ظرفیت محدود دارد و لیسانس انگلیسی‌زبانش در دانشگاه دولتی کمیاب است. MBA هم در دانشگاه دولتی «ارشد تکمیلی» به شمار می‌رود: شهریه دارد و سابقه کار می‌خواهد. شرح کامل در صفحه تحصیل مدیریت و BWL هست.

در علوم انسانی و اجتماعی دانشگاه‌های برلین پررنگ‌اند. FU برلین ارشد انگلیسی‌زبان Iranian Studies و Global History دارد و HU همه ارشدهای دانشکده اقتصاد و مدیریتش را به انگلیسی ارائه می‌کند. برای دو رشته پرمتقاضی دیگر هم راهنمای جدا داریم: روانشناسی و معماری. بقیه رشته‌ها در فهرست رشته‌های تحصیلی آمده‌اند.

برای ارشد انگلیسی‌زبان کدام دانشگاه‌ها گزینه بیشتری دارند؟

تقریبا همه دانشگاه‌های بزرگ، ولی با تعداد و رشته‌های متفاوت. در کل آلمان ۱٬۹۲۸ ارشد انگلیسی‌زبان ثبت شده که ۱۸٫۴ درصد همه ارشدهاست؛ در لیسانس این سهم فقط ۴٫۲ درصد است.

دانشگاه نمونه ارشدهای انگلیسی‌زبان
TUM Computational Science and Engineering، Management and Technology، Bioeconomy
LMU Economics، Statistics and Data Science، Neuroscience، Physics
هایدلبرگ Data and Computer Science، Molecular Biosciences، Biomedical Engineering
RWTH آخن Automotive Engineering، Data Science، Simulation Sciences، Software Systems Engineering
KIT Mechatronics and Information Technology، Computational Modeling in Engineering
دانشگاه فنی برلین Computer Science، Information Systems Management، Civil Systems Engineering
FU برلین Data Science، Cognitive Neuroscience، Physics، Biochemistry
اشتوتگارت (۱۷ برنامه) INFOTECH، Computer Science، COMMAS، WAREM
فرایبورگ Microsystems Engineering، Computer Science، Economics، Sustainable Systems Engineering

برای هامبورگ و دانشگاه فنی درسدن فهرست برنامه‌های انگلیسی را نتوانستیم از صفحه رسمی تایید کنیم؛ از سامانه رشته‌های خودشان جست‌وجو کنید. شرط زبان هم یکسان نیست: TUM آیلتس ۶٫۵ می‌پذیرد، در حالی که دانشگاه فنی دارمشتات برای ارشدهای انگلیسی‌اش آیلتس ۷ را استاندارد گذاشته است. راهنمای کامل این مسیر صفحه تحصیل به زبان انگلیسی در آلمان است.

شهریه و هزینه زندگی در دانشگاه‌های مطرح چقدر فرق دارد؟

خیلی. دو دانشگاه با رتبه نزدیک می‌توانند در سال چند هزار یورو اختلاف هزینه داشته باشند، هم به‌خاطر شهریه ایالت و هم به‌خاطر اجاره.

دانشگاه شهریه غیر اروپایی در ترم هزینه ترم (Semesterbeitrag) اجاره اتاق اشتراکی در شهر
TUM لیسانس ۲٬۰۰۰ یا ۳٬۰۰۰؛ ارشد ۴٬۰۰۰ یا ۶٬۰۰۰ یورو ۹۷ یورو میانه حدود ۸۵۰ یورو
LMU ندارد ۹۷ یورو (زمستان ۲۰۲۶/۲۷) میانه حدود ۸۵۰ یورو
هایدلبرگ ۱٬۵۰۰ یورو ۱۸۹٫۸۰ یورو (زمستان ۲۰۲۶/۲۷) حدود ۵۲۰ یورو
KIT ۱٬۵۰۰ یورو ۱۸۴ یورو رقم تاییدشده نداریم
اشتوتگارت ۱٬۵۰۰ یورو حدود ۱۸۰ یورو حدود ۵۸۰ یورو
فرایبورگ ۱٬۵۰۰ یورو ۱۹۰ یورو در گروه شهرهای گران (میانه ۵۶۵ یورو به بالا)
RWTH آخن برای برنامه‌های عادی ندارد حدود ۳۷۵ یورو با بلیت حدود ۴۶۰ یورو
دانشگاه فنی برلین ندارد ۳۷۹٫۰۶ یورو با بلیت میانه ۶۵۰ یورو
FU برلین در صفحه هزینه‌ها شهریه‌ای نیامده ۳۷۶٫۸۰ یورو میانه ۶۵۰ یورو
هامبورگ ندارد ۴۰۲ یورو میانه ۶۵۰ یورو
دانشگاه فنی درسدن تایید نشده؛ صفحه دانشگاه از «شهریه احتمالی» می‌گوید ۳۶۱ یورو حدود ۳۹۰ یورو

ارقام اجاره مونیخ، برلین و هامبورگ میانه اعلام‌شده برای ترم زمستانه ۲۰۲۶/۲۷ است؛ بقیه برآوردهای قدیمی‌ترند و فقط برای مقایسه به کار می‌آیند. هزینه ترم در برلین، هامبورگ، آخن و درسدن بلیت سراسری حمل‌ونقل را هم دارد، در بایرن و بادن‌وورتمبرگ نه.

حساب سرانگشتی برای یک دوره ارشد چهارترمه: در TUM با شهریه ۶٬۰۰۰ یورویی فقط شهریه ۲۴٬۰۰۰ یورو می‌شود. در KIT یا اشتوتگارت ۶٬۰۰۰ یورو، و در آخن، برلین یا هامبورگ صفر. TUM از زمستان ۲۰۲۷/۲۸ شهریه ورودی‌های تازه را بالاتر هم می‌برد. RWTH گفته هنوز درباره شهریه غیر اروپایی تصمیمی نگرفته است. تصویر کامل مخارج در صفحه هزینه تحصیل و زندگی آمده و اینکه «رایگان» دقیقا یعنی چه، در تحصیل رایگان در آلمان.

شانس پذیرش ایرانی‌ها در دانشگاه‌های معروف چقدر است؟

به برنامه بستگی دارد، نه به نام دانشگاه. در ترم زمستانه ۲۰۲۵/۲۶ حدود ۷۰٫۷ درصد لیسانس‌های آلمان پذیرش آزاد داشتند، ولی در هامبورگ ۵۸٫۵ و در برلین ۵۶ درصد برنامه‌های کارشناسی محدود بودند. پس دانشگاه‌های برلین و هامبورگ از این نظر سخت‌ترند.

چند شرط مشخص را از همین حالا بدانید:

  • RWTH برای لیسانس از متقاضی بین‌المللی معدل تبدیل‌شده ۲٫۵ یا بهتر می‌خواهد؛ نتیجه آزمون TestAS می‌تواند کمبود را جبران کند.
  • TUM در بسیاری از برنامه‌ها ارزیابی دو مرحله‌ای دارد و برای بعضی ارشدها از متقاضیان ایرانی آزمون GRE می‌خواهد.
  • هامبورگ متقاضیان غیر اروپایی لیسانس را با سیستم امتیازی انتخاب می‌کند.
  • بن برای درخواست لیسانس آلمانی B2 و برای ثبت‌نام DSH-2 یا C1 می‌خواهد.

مسیر درخواست هم فرق دارد. HU برلین و دانشگاه فنی درسدن پرونده را از uni-assist می‌گیرند. TUM، FU و دانشگاه فنی برلین گواهی VPD می‌خواهند و بعد درخواست در پورتال خودشان. RWTH، KIT، هایدلبرگ، فرایبورگ، اشتوتگارت و هامبورگ پورتال مستقیم دارند. مفهوم ظرفیت محدود را در صفحه NC در دانشگاه‌های آلمان و تبدیل نمره را در تبدیل معدل ایران به سیستم آلمان توضیح داده‌ایم. اگر نگران نمره‌اید، صفحه پذیرش با معدل پایین را هم ببینید.

سه متقاضی ایرانی، سه انتخاب متفاوت

سارا، دیپلم ریاضی با معدل ۱۸، هدف: مهندسی

سارا با دیپلم تنها نمی‌تواند مستقیم وارد لیسانس شود و باید از اشتودین‌کالج (دوره T) بگذرد. پس «بهترین دانشگاه» برای او در قدم اول یعنی دانشگاهی که کالج در دسترس دارد. KIT کالج خودش را دارد و اشتوتگارت دانشجویانش را به همان کالج می‌فرستد. TUM و LMU از کالج مونیخ استفاده می‌کنند. RWTH اصلا جای کالج ندارد و سارا برای آخن باید FSP را جای دیگری بگیرد. بودجه هم مهم است: در بادن‌وورتمبرگ بعد از کالج ترمی ۱٬۵۰۰ یورو شهریه می‌دهد و در TUM گذراندن کالج معافیتی از شهریه لیسانس نمی‌آورد.

امیر، لیسانس نرم‌افزار با معدل ۱۶٫۵ و آیلتس ۶٫۵، هدف: ارشد انگلیسی

معدل امیر با فرمول رایج حدود ۲٫۳ آلمانی می‌شود. برای او TUM جذاب است، ولی با شهریه ۴٬۰۰۰ تا ۶٬۰۰۰ یورویی در ترم و مهلتی که برای انفورماتیک ۳۱ مه تمام می‌شود. گزینه‌های بدون شهریه با همان سطح علمی کم نیستند: Data Science در RWTH، Computer Science در دانشگاه فنی برلین، و با ۱٬۵۰۰ یورو در ترم، برنامه‌های اشتوتگارت و KIT. امیر باید یک برنامه بلندپروازانه، دو برنامه هم‌سطح و یک برنامه مطمئن‌تر انتخاب کند.

نگار، لیسانس زیست‌شناسی با معدل ۱۴٫۸، بودجه محدود

معدل نگار حدود ۳ آلمانی است. در برنامه‌های گزینشی هایدلبرگ یا LMU شانس زیادی ندارد و هایدلبرگ ترمی ۱٬۵۰۰ یورو هم شهریه دارد. نگار باید به برنامه‌های پذیرش آزاد در شهرهای ارزان‌تر نگاه کند: درسدن، لایپزیگ، هاله یا ینا، جایی که اجاره اتاق اشتراکی حدود ۳۵۰ تا ۴۲۰ یورو برآورد می‌شود. دانشگاه ینا از ۲۰۲۷ عنوان Exzellenz هم دارد. انتخاب «کمتر مشهور» اینجا انتخاب بدتر نیست؛ انتخابی است که به نامه پذیرش می‌رسد.

فهرست کوتاه خودتان را در شش قدم بسازید

  1. مسیرتان را مشخص کنید. اشتودین‌کالج، ورود مستقیم به لیسانس یا ارشد؟ این را مدرک فعلی شما تعیین می‌کند، نه سلیقه.
  2. زبان تدریس را قطعی کنید. با مدرک آلمانی یا انگلیسی‌ای که تا ددلاین در دست دارید. شرایط هر مدرک در صفحه مدرک زبان لازم هست.
  3. معدل را تبدیل کنید و برنامه‌هایی را که حداقل نمره‌شان بالاتر است کنار بگذارید.
  4. سقف هزینه بگذارید. شهریه ایالت، هزینه ترم و اجاره شهر را جمع بزنید.
  5. حالا سراغ قوت رشته و نام دانشگاه بروید و از میان گزینه‌های باقی‌مانده سه تا پنج برنامه با سطح رقابت متفاوت بردارید.
  6. مسیر و مهلت هر درخواست را بنویسید. uni-assist، VPD یا پورتال مستقیم، با تاریخ دقیق.

مهلت رایج ۱۵ ژوئیه برای ترم زمستانه و ۱۵ ژانویه برای ترم تابستانه است، ولی ارشدها اغلب زودتر می‌بندند؛ جدولش در صفحه ددلاین پذیرش آمده است. کار روی پرونده باید ۳ تا ۶ ماه پیش از مهلت شروع شود: بررسی مدارک، انتخاب دانشگاه، ترجمه‌هایی که خودتان می‌گیرید، رزومه و انگیزه‌نامه و زمان رسیدگی uni-assist. کسی که چند هفته مانده به ددلاین سراغ ما می‌آید، معمولا برای ترم بعد برنامه‌ریزی می‌کند.

کار ما در GO2DE همین تطبیق است. آن‌قدر تجربه داریم که بدانیم کدام دانشجو را به کدام دانشگاه و رشته بفرستیم تا پذیرش او قطعی باشد؛ البته با یک شرط روشن: وقتی مدارک شما را بررسی کردیم و تایید دادیم، پذیرش‌تان قطعی است، و اگر شرایط کافی نباشد همان اول می‌گوییم. برای شروع می‌توانید مدارکتان را از فرم بررسی رایگان مدارک بفرستید.

اشتباه‌های رایج در انتخاب دانشگاه

  • فقط پنج نام اول جدول. همه به TUM، LMU و هایدلبرگ درخواست می‌دهند و هیچ گزینه مطمئنی نمی‌گذارند.
  • ندیدن شهریه. پذیرش TUM یا یک دانشگاه بادن‌وورتمبرگ می‌رسد و تازه معلوم می‌شود بودجه نمی‌کشد. سفارت هم در صورت وجود شهریه، اثبات پرداخت سال اول آن را کنار تمکن مالی می‌خواهد.
  • یکی گرفتن دانشگاه و شهر. اتاق در مونیخ یا برلین را باید ماه‌ها جست‌وجو کرد؛ در آخن یا درسدن کار ساده‌تر است.
  • بی‌توجهی به پیش‌نیاز درسی. در ارشد، واحدهای کارنامه لیسانس مهم‌تر از نام دانشگاه مبدا است.
  • نادیده گرفتن دانشگاه‌های علوم کاربردی. نیمی از دانشجویان بین‌المللی این موسسه‌ها در مقطع لیسانس‌اند و بیشتر لیسانس‌های انگلیسی‌زبان آلمان هم همان‌جاست.
  • اعتماد به وعده «سهمیه». uni-assist با موسسه‌های تجاری همکاری نمی‌کند و نامه پذیرش را فقط خود دانشگاه صادر می‌کند.

آلمان ۴۲۲ موسسه آموزش عالی دارد و ۲۷۳ تای آن‌ها دولتی است. در این صفحه فقط گوشه‌ای از آن‌ها آمد. بهترین انتخاب تقریبا همیشه ترکیبی است از یک رشته درست، شهری که هزینه‌اش را تاب می‌آورید و برنامه‌ای که شرایطش را واقعا دارید.

سوال‌های پرتکرار

رتبه یک آلمان کدام دانشگاه است؟

در رتبه‌بندی جهانی QS 2027 دانشگاه فنی مونیخ با رتبه ۲۵ بالاترین دانشگاه آلمان و تنها دانشگاه آلمانی در جمع ۵۰ دانشگاه اول است. این رقم را از صفحه‌های رسمی و خبری نقل می‌کنیم، چون سایت QS هنگام تحقیق باز نشد. رتبه کل دانشگاه درباره کیفیت یک رشته مشخص یا شانس پذیرش شما چیزی نمی‌گوید.

آیا مدرک دانشگاه‌های کمتر معروف آلمان اعتبار کمتری دارد؟

مدرک هر دانشگاه دولتی آلمان مدرک رسمی همان کشور است و عنوان‌هایی مثل Exzellenz فقط بودجه پژوهشی را مشخص می‌کنند. دانشگاه کنستانتس این عنوان را در پایان ۲۰۲۶ از دست می‌دهد، بی‌آنکه چیزی در مدرک دانشجویانش عوض شود. برای بیشتر متقاضیان محتوای برنامه، زبان تدریس، هزینه و شهر مهم‌تر از جایگاه دانشگاه در جدول است.

دانشگاه‌های مونیخ برای ایرانی‌ها گران‌تر تمام می‌شوند؟

بله، از دو جهت. دانشگاه فنی مونیخ از ورودی‌های غیر اروپایی شهریه می‌گیرد: لیسانس معمولا ۲٬۰۰۰ یا ۳٬۰۰۰ و ارشد ۴٬۰۰۰ یا ۶٬۰۰۰ یورو در ترم. اجاره میانه یک اتاق در خانه اشتراکی مونیخ هم برای زمستان ۲۰۲۶/۲۷ حدود ۸۵۰ یورو گزارش شده است. LMU شهریه نمی‌گیرد، اما هزینه زندگی همان شهر را دارد.

TU9 چیست و عضویت در آن چه فایده‌ای برای دانشجو دارد؟

TU9 اتحاد نه دانشگاه فنی بزرگ آلمان است: آخن، برلین، براونشوایگ، دارمشتات، درسدن، هانوفر، کارلسروهه، مونیخ و اشتوتگارت. عضویت امتیاز رسمی در پذیرش یا مدرک نمی‌دهد. برای شما نشانه‌ای است که آن دانشگاه در مهندسی و علوم پایه دانشکده‌های بزرگ، آزمایشگاه و ارتباط با صنعت دارد.

با دیپلم ایران می‌شود مستقیم وارد این دانشگاه‌ها شد؟

نه. دیپلم ایران به‌تنهایی فقط اجازه ورود به اشتودین‌کالج می‌دهد و بعد از قبولی در آزمون FSP می‌توانید وارد لیسانس شوید. اگر یک سال تحصیل موفق در دانشگاه معتبر ایرانی داشته باشید، ورود مستقیم به رشته مرتبط ممکن می‌شود. این قاعده برای همه دانشگاه‌های دولتی یکسان است، چه مشهور و چه کمتر شناخته‌شده.

کدام دانشگاه‌های مطرح آلمان شهریه نمی‌گیرند؟

در میان دوازده دانشگاهی که در این صفحه مقایسه شده‌اند، LMU مونیخ، RWTH آخن برای برنامه‌های عادی، دانشگاه فنی برلین و دانشگاه هامبورگ طبق صفحه‌های خودشان شهریه ندارند و فقط هزینه ترم می‌گیرند. چهار دانشگاه بادن‌وورتمبرگ (هایدلبرگ، KIT، اشتوتگارت، فرایبورگ) ترمی ۱٬۵۰۰ یورو و TUM مبلغ بالاتری می‌گیرد. رقم را پیش از درخواست دوباره بررسی کنید.

برای ارشد به زبان انگلیسی کدام دانشگاه گزینه‌های بیشتری دارد؟

دانشگاه اشتوتگارت ۱۷ و دانشگاه فنی دارمشتات ۲۲ ارشد انگلیسی‌زبان فهرست کرده‌اند و RWTH، TUM، KIT، دانشگاه فنی برلین، هایدلبرگ و LMU هم برنامه‌های متعددی دارند. در کل آلمان ۱٬۹۲۸ ارشد انگلیسی‌زبان ثبت شده، در برابر فقط ۴۲۴ لیسانس. پس انگلیسی بیشتر راه ارشد است تا لیسانس.

می‌شود هم‌زمان به چند دانشگاه برتر درخواست داد؟

بله و معمولا عاقلانه است. فقط حساب کنید که هر دانشگاه مسیر خودش را دارد: بعضی از uni-assist می‌گیرند، بعضی VPD می‌خواهند و بعضی پورتال مستقیم دارند. در uni-assist رشته اول ۷۵ و هر رشته بعدی در همان ترم ۳۰ یورو هزینه دارد. فهرستی از سه تا پنج برنامه با سطح رقابت متفاوت کافی است.

عنوان Exzellenzuniversität روی پذیرش لیسانس اثر دارد؟

مستقیم نه. این عنوان نتیجه رقابت پژوهشی است و بودجه‌ای سالانه برای تحقیق می‌آورد: ۱۰ تا ۱۵ میلیون یورو برای هر دانشگاه. شرایط پذیرش، ظرفیت و NC را خود رشته تعیین می‌کند. اثر غیرمستقیمش شهرت بیشتر و در نتیجه متقاضی بیشتر است، که در رشته‌های محدود رقابت را سخت‌تر می‌کند.

توحید بهاری گلی، مدیر WebPiloten24
نوشته تیم پذیرش GO2DE · بازبینی: توحید بهاری گلی، مدیر WebPiloten24 (کلن)
این صفحه بر اساس منابع رسمی دانشگاه‌ها و نهادهای آلمانی نوشته و بازبینی می‌شود. آخرین بازبینی: 12 اکتبر 2026. اگر عدد یا قانونی تغییر کرده، به ما خبر بدهید.

مدارک شما برای کدام دانشگاه کافی است؟

ریزنمرات و مدرک زبان‌تان را بفرستید. بررسی اولیه رایگان است و می‌گوییم مستقیم پذیرش می‌گیرید یا از مسیر اشتودین‌کالج.

سوال دارید؟ واتس‌اپ