دانشگاه فنی مونیخ (Technische Universität München، کوتاه: TUM) یک تفاوت بزرگ با بیشتر دانشگاه‌های دولتی آلمان دارد: از دانشجوی غیر اروپایی شهریه می‌گیرد، و رقمش کم نیست. کارشناسی معمولاً ۲٬۰۰۰ یا ۳٬۰۰۰ یورو و کارشناسی ارشد ۴٬۰۰۰ یا ۶٬۰۰۰ یورو در هر ترم. پس پیش از هر چیز باید بدانید این پول را برای چه می‌دهید و آیا با بودجه شما جور درمی‌آید.
شهریه TUM برای دانشجوی ایرانی دقیقاً چقدر است؟
شهریه به رشته بستگی دارد و برای کسانی است که از ترم زمستانه ۲۰۲۴/۲۵ به بعد تازه ثبتنام می‌کنند. دو نمونه از صفحه خود دانشگاه: کارشناسی Informatics ترمی ۳٬۰۰۰ یورو و ارشد برق و فناوری اطلاعات ترمی ۶٬۰۰۰ یورو. سهم ترم جدا حساب میشود: ۹۷ یورو در مونیخ، گارشینگ، وایهن‌اشتفان و هایلبرون و ۸۲ یورو در اشتراوبینگ، طبق رقمی که دانشگاه برای ترم تابستانه ۲۰۲۶ اعلام کرده است.
| مقطع | ورودی تا پیش از زمستان ۲۰۲۷/۲۸ | ورودی از زمستان ۲۰۲۷/۲۸ |
|---|---|---|
| کارشناسی (هر ترم) | ۲٬۰۰۰ یا ۳٬۰۰۰ یورو | ۲٬۳۰۰ یا ۳٬۴۰۰ یورو |
| کارشناسی ارشد (هر ترم) | ۴٬۰۰۰ یا ۶٬۰۰۰ یورو | ۴٬۶۰۰ یا ۶٬۸۰۰ یورو |
یک حساب ساده: ارشد چهارترمه با نرخ ۶٬۰۰۰ یورو یعنی ۲۴٬۰۰۰ یورو فقط شهریه. کارشناسی شش‌ترمه با نرخ ۳٬۰۰۰ یورو میشود ۱۸٬۰۰۰ یورو. خبر خوب این است که نرخ شما وسط راه بالا نمی‌رود؛ دانشجو با همان رقمی که شروع کرده تا پایان می‌ماند. پرداخت قسطی هم وجود ندارد و مهلت پرداخت برای ثبتنام اول ۱۵ مارس و ۱۵ سپتامبر است.
سفارت آلمان در تهران برای دانشگاه‌های شهریه‌ای، علاوه بر مبلغ حساب بلوکه، مدرک تأمین شهریه سال اول را هم میخواهد. برای ارشد ۶٬۰۰۰ یورویی این یعنی ۱۲٬۰۰۰ یورو بیشتر از بقیه متقاضیان.
چه کسانی شهریه نمی‌دهند؟
معافیت‌ها محدود است و بیشتر متقاضیان ایرانیِ تازه‌وارد را شامل نمی‌شود. دانشجوی دکتری، دانشجوی تبادلی و کسی که در رشته‌های آزمون دولتی درس می‌خواند شهریه نمی‌دهد. دارنده مدرک کارشناسی از یک دانشگاه آلمانی هم برای ارشد TUM معاف است؛ یعنی اگر لیسانس را در دانشگاهی بدون شهریه در آلمان بگیرید و ارشد را به مونیخ بیایید، شهریه‌ای در کار نیست.
دو نکته را خیلی‌ها اشتباه می‌فهمند. اول: دوره کالج (Studienkolleg) خودش شهریه TUM ندارد، اما گذراندن آن شما را از شهریه کارشناسی معاف نمی‌کند. دوم: بورس معافیت از شهریه وجود دارد، بر پایه نمره یا نیاز مالی، ولی کسی حق دریافت آن را ندارد. بورس جداگانه دانشگاه هم بین ۵۰۰ تا ۱٬۸۰۰ یورو در ترم است و هر ترم باید دوباره درخواست بدهید. روی این پول‌ها بودجه نبندید.
این شهریه را برای چه دانشگاهی می‌پردازید؟
TUM در سال ۱۸۶۸ به‌عنوان مدرسه پلی‌تکنیک مونیخ تأسیس شد و در ترم زمستانه ۲۰۲۵/۲۶ حدود ۵۱٬۹۵۴ دانشجو در ۱۷۷ رشته داشت. ۴۵ درصد آن‌ها بین‌المللی‌اند؛ سهمی که در دانشگاه‌های بزرگ آلمان کم‌نظیر است. دانشگاه چهار بار پیاپی عنوان «دانشگاه برتر» (Exzellenzuniversität) را گرفته و این عنوان برای دوره ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۳ هم تمدید شده است. از ۱۹۲۷ تا کنون ۲۰ جایزه نوبل به پژوهشگران و دانش‌آموختگانش رسیده.
طبق گزارش‌های منتشرشده از رتبه‌بندی QS 2027، دانشگاه فنی مونیخ در جایگاه ۲۵ جهان و تنها دانشگاه آلمانی میان ۵۰ دانشگاه اول است. این عدد را خودتان در سایت QS هم ببینید؛ رتبه‌ها هر سال جابه‌جا می‌شوند. از فهرست برنامه‌ها میشود نقاط قوتش را خواند: انفورماتیک، برق و فناوری اطلاعات، مکانیک، فیزیک و علوم کوانتومی، و مدیریت و فناوری.
یک نکته جغرافیایی: TUM فقط در خود مونیخ نیست. پردیس‌های گارشینگ، وایهن‌اشتفان، هایلبرون و اشتراوبینگ هم دارد، و بعضی رشتهها کاملاً در همان شهرها برگزار می‌شوند. قبل از درخواست ببینید رشته شما کجا تدریس میشود.
درخواست کارشناسی با دیپلم ایرانی چطور پیش می‌رود؟
دو مرحله دارد: گواهی VPD از uni-assist و بعد درخواست در پرتال TUMonline. درخواست VPD باید تا ۱۵ ژوئیه برای ترم زمستانه و تا ۱۵ ژانویه برای ترم تابستانه به uni-assist رسیده باشد. VPD آماده را برای کارشناسی زمستانه تا ۳۱ اوت و برای تابستانه تا ۱۵ فوریه می‌توانید بارگذاری کنید. TUM گواهی‌ای را میپذیرد که مشخصاً برای خودش صادر شده باشد و آن را تا سه سال معتبر می‌داند. جزئیات این گواهی را در راهنمای VPD نوشته‌ایم.
دیپلم ایرانی به‌تنهایی شما را مستقیم وارد کارشناسی نمی‌کند و مسیر از کالج می‌گذرد. TUM کالج اختصاصی ندارد؛ متقاضیانش به Studienkolleg München می‌روند که کالج دولتی دانشگاه‌های بایرن است. درخواست کالج هم از همان TUMonline و در بازه ۱۵ مه تا ۱۵ ژوئیه (زمستان) یا ۱۵ نوامبر تا ۱۵ ژانویه (تابستان) ثبت میشود، باز هم با VPD.
TUM مدارک ایرانی را برای ثبتنام نهایی به‌صورت تأییدشده (legalized) میخواهد و برای کالج، همین را از زمان درخواست. این کار در تهران نوبت و زمان میخواهد؛ آن را به بعد از قبولی موکول نکنید.
پذیرش ارشد TUM؛ چرا باید از پاییز سال قبل شروع کنید؟
چون بازه درخواست ارشد خیلی زودتر از کارشناسی بسته میشود. الگوی رایج، مثلاً در ارشد Informatics، از ۱ فوریه تا ۳۱ مه برای ترم زمستانه و از ۱ اکتبر تا ۳۰ نوامبر برای ترم تابستانه است. ارشد Management and Technology فقط ۱ آوریل تا ۳۱ مه و ۱ تا ۳۰ نوامبر باز است، و بعضی رشتهها فقط ورودی زمستانه دارند. VPD ارشد باید تا پایان بازه همان رشته درخواست شده باشد.
گزینش دو مرحله دارد. ابتدا به نمره‌ها و مدارک امتیاز می‌دهند و اگر امتیاز شما مرزی باشد، مصاحبه‌ای حدود ۲۰ دقیقه‌ای برگزار میشود. پرونده ارشد Informatics نمونه خوبی از حجم کار است: ریزنمرات، تحلیل درسی (curricular analysis)، سرفصل دروس، مقاله کوتاه، انگیزه‌نامه، رزومه بدون فاصله زمانی و مدرک زبان. برخی رشتهها از دارندگان مدرک ایرانی نمره GRE هم می‌خواهند. کلیات این مقطع در صفحه کارشناسی ارشد در آلمان آمده است.
کدام رشتهها به زبان انگلیسی‌اند؟
در ارشد انتخاب زیاد است، در کارشناسی کم. از ارشدهای انگلیسی‌زبان: Computational Science and Engineering، Information Engineering در هایلبرون، Sport and Exercise Science، Bioeconomy و Management and Technology که تا صددرصد انگلیسی قابل گذراندن است. در کارشناسی، Bioeconomy در اشتراوبینگ عمدتاً انگلیسی است و Management and Technology فقط با گرایش Computer Engineering مسیر انگلیسی دارد. بقیه کارشناسی‌ها مدرک آلمانی می‌خواهند؛ سطح‌های لازم را در صفحه مدرک زبان آلمانی ببینید.
زندگی در مونیخ چقدر به شهریه اضافه می‌کند؟
مونیخ گران‌ترین شهر دانشجویی آلمان است. میانه اجاره یک اتاق در خانه مشترک برای ترم زمستانه ۲۰۲۶/۲۷ به ۸۵۰ یورو در ماه رسیده، در حالی که میانگین کشوری حدود ۵۱۰ یورو است. خوابگاه‌های Studierendenwerk ارزان‌ترند، با میانگین حدود ۴۰۰ یورو، اما با کمی بیش از ۹٬۰۰۰ جا، انتظار بسته به خوابگاه از یک تا هفت ترم طول می‌کشد.
اگر شهریه برایتان سنگین است، همین شهر گزینه بدون شهریه هم دارد: دانشگاه LMU مونیخ، که البته دانشگاه فنی نیست. برای مهندسی بدون شهریه باید به ایالت‌های دیگر نگاه کنید، مثلاً RWTH آخن یا دانشگاه فنی برلین.
TUM برای چه کسی منطقی است؟
برای کسی که هم نمره بالا دارد و هم پشتوانه مالی روشن. دانشجویی با معدل ۱۸ در لیسانس برق، مدرک زبان آماده و خانواده‌ای که می‌تواند سالی ۱۲٬۰۰۰ یورو شهریه به‌اضافه هزینه زندگی در مونیخ را بپردازد، اینجا به چیزی می‌رسد که جای دیگری سخت پیدا میشود: نام دانشگاه، صنعت اطراف شهر و جمعیت بزرگ دانشجوی بین‌المللی.
اگر بودجه شما با حساب بلوکه به‌زحمت جور میشود، TUM انتخاب پرریسکی است. کار دانشجویی شهریه و اجاره مونیخ را با هم پوشش نمی‌دهد. در این حالت بهتر است فهرست دانشگاه‌های بدون شهریه را جدی بگیرید و مونیخ را برای مقطع بعد نگه دارید.
